Wykonywanie pomiarów instalacji elektrycznych wymaga odpowiednich kwalifikacji, ponieważ na podstawie uzyskanych wyników ocenia się m.in. skuteczność zastosowanych środków ochrony oraz stan techniczny instalacji. Nie każda osoba zajmująca się elektryką może więc przeprowadzać takie czynności i dokumentować ich wyniki. Jakie uprawnienia do pomiarów elektrycznych należy posiadać i kto może wykonywać pomiary elektryczne zgodnie z obowiązującymi wymaganiami? Wyjaśniamy, jakie kwalifikacje są potrzebne, czym różnią się zakresy E i D oraz jak przygotować się do ich uzyskania.
Spis treści
- Czym są pomiary elektryczne?
- Jakie uprawnienia do pomiarów elektrycznych są wymagane?
- Jak zdobyć wymagane kwalifikacje?
- Pomiary elektryczne – jakie uprawnienia są wymagane? Podsumowanie
Czym są pomiary elektryczne?
Pomiary elektryczne to czynności służące do oceny stanu technicznego instalacji oraz sprawdzenia skuteczności zastosowanych środków ochrony. W zależności od rodzaju instalacji i celu kontroli obejmują oględziny, próby oraz pomiary wykonywane przy użyciu odpowiednich przyrządów. Uzyskane wyniki pozwalają wykryć m.in. uszkodzenia izolacji, nieprawidłowości w przewodach ochronnych czy problemy mogące wpływać na skuteczność ochrony przeciwporażeniowej. Pomiary wykonuje się m.in. podczas odbioru instalacji, po określonych pracach modernizacyjnych oraz w ramach kontroli okresowych.
Prawo budowlane nakłada na właściciela lub zarządcę obiektu obowiązek zapewnienia okresowej kontroli instalacji elektrycznej i piorunochronnej co najmniej raz na 5 lat. Kontrola obejmuje sprawdzenie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, a także oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów. Zakres wykonywanych czynności zależy jednak od rodzaju instalacji, zastosowanych zabezpieczeń i celu przeprowadzanej kontroli.
Do najczęściej wykonywanych czynności należą m.in.:
- pomiar rezystancji izolacji – pozwala ocenić stan izolacji przewodów i wykryć jej uszkodzenia lub pogorszenie właściwości;
- pomiar impedancji pętli zwarcia – umożliwia ocenę warunków samoczynnego wyłączenia zasilania w przypadku uszkodzenia;
- sprawdzenie ciągłości przewodów ochronnych i połączeń wyrównawczych – służy weryfikacji ciągłości połączeń istotnych dla ochrony przeciwporażeniowej;
- sprawdzenie wyłączników różnicowoprądowych (RCD) – obejmuje ocenę ich prawidłowego działania i parametrów zadziałania;
- pomiary rezystancji uziemienia – wykonywane w celu oceny parametrów zastosowanego układu uziemiającego;
- kontrola instalacji piorunochronnej – może obejmować oględziny, sprawdzenie ciągłości połączeń oraz odpowiednie pomiary uziemień;
- oględziny instalacji – pozwalają wykryć widoczne uszkodzenia, nieprawidłowy dobór elementów, ślady przegrzania lub inne nieprawidłowości wymagające dalszej weryfikacji.
Zakres pomiarów nie jest więc identyczny w każdym budynku. Powinien zostać dobrany do rodzaju instalacji, zastosowanych środków ochrony oraz charakteru przeprowadzanej kontroli, a wyniki odpowiednio udokumentowane.
Jakie uprawnienia do pomiarów elektrycznych są wymagane?
Pomiary elektryczne – jakie uprawnienia należy posiadać, aby móc je wykonywać? W przypadku prac kontrolno-pomiarowych przy urządzeniach, instalacjach i sieciach elektroenergetycznych potrzebne jest świadectwo kwalifikacyjne G1 obejmujące odpowiedni zakres czynności kontrolno-pomiarowych. Osoba, która bezpośrednio wykonuje pomiary, powinna posiadać kwalifikacje na stanowisku eksploatacji (E) z właściwym zakresem. Samo posiadanie świadectwa G1 E nie jest więc wystarczające, jeśli nie obejmuje ono prac kontrolno-pomiarowych przy urządzeniach, instalacjach i sieciach, których dotyczą wykonywane czynności.
Odpowiedź na pytanie, kto może wykonywać pomiary elektryczne, zależy również od charakteru wykonywanych prac i dokumentacji sporządzanej po ich zakończeniu. Kwalifikacje na stanowisku dozoru (D) dotyczą osób kierujących czynnościami pracowników wykonujących prace eksploatacyjne lub sprawujących nadzór nad eksploatacją. W przypadku pomiarów istotne jest więc właściwe dobranie zakresu E i D do wykonywanych obowiązków, zamiast przyjmowania, że każde „uprawnienie SEP” pozwala wykonywać i zatwierdzać wszystkie pomiary.
Osoby, które chcą zdobyć uprawnienia do wykonywania pomiarów elektrycznych, mogą przygotować się do egzaminu poprzez kurs pomiarów elektrycznych. Zakres szkolenia powinien odpowiadać rodzajowi instalacji, planowanym pomiarom oraz kwalifikacjom, które mają zostać potwierdzone podczas egzaminu przed komisją kwalifikacyjną.
Jak zdobyć wymagane kwalifikacje?
Aby zdobyć uprawnienia do wykonywania pomiarów elektrycznych, trzeba posiadać odpowiednie kwalifikacje, odbyć szkolenia SEP i zdać egzamin państwowy. Co jest ważne?
- Wykształcenie i doświadczenie zawodowe. Podstawowym wymogiem jest posiadanie odpowiedniego wykształcenia zawodowego w dziedzinie elektrotechniki lub elektroenergetyki. Może to być wykształcenie średnie techniczne lub wyższe związane z elektryką.
- Wybór rodzaju uprawnień . Uprawnienia SEP dzielą się na różne rodzaje, w tym:
- uprawnienia SEP G1 (elektryczne),
- uprawnienia SEP G2 (cieplne),
- uprawnienia SEP G3 (gazowe).
Należy wybrać rodzaj kwalifikacji zgodny z planowanym zakresem działalności zawodowej. Jakie uprawnienia do wykonywania pomiarów elektrycznych? Tutaj niezbędne będą wspomniane uprawnienia G1 w zakresie eksploatacji i wodoru.
- Udział w kursie przygotowawczym. Następnym krokiem jest udział w kursie przygotowawczym. Takie szkolenia organizowane są przez ośrodki szkoleniowe i mogą być prowadzone w formie stacjonarnej lub online. Oferują one kompleksowe przygotowanie teoretyczne i praktyczne do egzaminu.
- Zdanie egzaminu państwowego. Po ukończeniu kursu należy przystąpić do egzaminu państwowego, który jest przeprowadzany przez akredytowaną komisję kwalifikacyjną.
- Otrzymanie świadectwa kwalifikacyjnego. Po pomyślnym zdaniu egzaminu kandydat otrzymuje świadectwo kwalifikacyjne SEP, które jest oficjalnym dokumentem potwierdzającym uprawnienia.
- Regularne odświeżanie uprawnień. Uprawnienia SEP są ważne przez 5 lat od momentu wydania. Po tym czasie konieczne jest ich odnowienie, co wiąże się z koniecznością odbycia kolejnego kursu i ponownego zdania egzaminu.
Aktualne informacje o tym, ile kosztują uprawnienia SEP, pozwalają wcześniej sprawdzić koszty szkolenia oraz egzaminu dla wybranego zakresu kwalifikacji.
Pomiary elektryczne – jakie uprawnienia są wymagane? Podsumowanie
Jednym z obowiązków właścicieli i zarządców budynków jest to, by regularnie przeprowadzać pomiary elektryczne. Kto może wykonywać taką pracę? Jakie uprawnienia do pomiarów instalacji elektrycznej są wymagane? W tym celu niezbędne będą kwalifikacje SEP-owskie G1 w zakresie eksploatacji i dozoru.
U nas znajdziesz pełen pakiet skutecznych szkoleń umożliwiających uzyskanie uprawnień SEP. Prowadzone przez nas kursy charakteryzują się wysokim poziomem zdawalności, co świadczy o ich efektywności i dopasowaniu do wymogów egzaminacyjnych. W dużym stopniu przyczynia się do tego doświadczona kadra szkoleniowa, składająca się z ekspertów z branży elektroenergetycznej, którzy dzielą się praktyczną wiedzą i cennymi wskazówkami. Dzięki temu kursanci otrzymują solidne przygotowanie zarówno teoretyczne, jak i praktyczne.
Oferujemy także szkolenia SEP dla firm, kursy zawodowe Elektryk oraz kursy SEP online – ta forma edukacji jest idealna dla osób z napiętym grafikiem i ograniczoną ilością czasu. Szkolenia online umożliwiają elastyczne dostosowanie nauki do indywidualnego harmonogramu, pozwalając na naukę w dowolnym miejscu i czasie. Chcesz wiedzieć więcej na temat tego, jakie uprawnienia na pomiary elektryczne są niezbędne i jak je zdobyć? Zapraszamy do kontaktu!